close button

دانلود مقاله رایگان فارسی

دانلود فایل پژوهش: دانلود تحقیق در مورد پروژه تشريح اهميت جايگاه هنر در جامعه و نظام آموزشي -قسمت سوم

Posted OnDecember 9, 2015 06:04

Categoriesپایان نامه های ارشد

Tags, , , ,

.

زماني كه فراگيران ما بتوانند از دانش خود در علوم، زيست شناسي، فيزيك، رياضي و… امكان دستيابي به ابزارها و امكانات و روشهايي كه حاصل انديشيدن براي نيازهاي فوري و آتي فردي و اجتماعي آنهم در ساية پرورش تفكر همگرا را فراهم نمايند و از طرفي سوق داران سمت سوي آموزش به پرورش امكان دستيابي به ابزارها، امكانات و روشهاي خلاقه و جديدي كه حاصل انديشيدن نسل فعلي بشري براي حل معضلات و مشكلات تازه و قديمي را در سايه شكل گرفتن فرآيند تفكر واگرا و حل مسأله در فراگيران را فراهم مي نمايد.

 

نکته مهم : برای بهره گیری از متن کامل پژوهش یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه دانلود کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و پژوهش دانشگاهی در رشته های مختلف می باشد که می توانید آن ها را به رایگان دانلود کنید

در نظر داشتن هنر از منظر كتابهاي درسي

تربيت و پرورش كودك همواره از وظايف مهم نسل بزرگسال يك جامعه محسوب مي گردد بر اين اساس مربيان تربيتي، والدين و بزرگسالان كه به نحوي در ارتباط با كودكان قرار مي گيرند هميشه مي كوشند به اين سؤالها جواب دهند كه هدف از پرورش و آموزش چيست؟ و چگونه مي توان به اين هدف يا هدفها دست يافت؟

وقتي كه كتابهاي درسي را يكبار با دقت ورق مي زنم و اهداف آن را مرور مي نمايم از درس عبور از خيابان، اصول نامه نويسي، خانوادة آقاي هاشمي گرفته تا ايثار و گذشت، محاسبة عمليات تفريق و تقسيم و ضرب، اصول و فروع دين و… به يك نقطه مشترك در اهداف دست مي يابم و آن چيزي نيست غیر از پرورش تفكر همگرا و تثبيت و تقويت حالت همنواگرايي در دانش آموزانمان كه اين امر بسيار مقبول و موجه و لازم می باشد، چرا كه كودك امروز و بزرگسال فردا بتواند به قوانين و مقررات اجتماعي تکریم نهاده و با رعايت آنها قوام و امنيت دروني ساختارهاي اجتماعي را تقويت نمايد و در نتيجه نظام آموزشي و پرورشي و نظام امنيتي و قضايي ما در آينده كمتر با مسائل و مشكلاتي كه برخاسته از حوزه هاي رواني- تربيتي می باشد روبرو گردد. البته اين نوع هدف گزاري يعني تقويت حالت همنواگرايي يك روي سكه می باشد امّا روي ديگر سكه كه منقوش به تفكر واگرا مي باشد كه اهميت آن در توضيح و تفسير تدريس فعال و پويا گذشت يكي از نقاط اساسي ضعف نظام آموزشي ما در در نظر داشتن اين نوع سيستم تفكري در كتابهاي درسي مي باشد و دليل آن اين می باشد.

چرا دانش آموز و دانشجويي كه دانشنامه پايان تحصيلاتش را در دست دارد از بكار بستن آموخته هايش در زندگي روزمره عاجز می باشد؟

چرا فارغ التحصيلان دانشگاهي ما قادر به تجزيه و تحليل ساده از وقايع پيرامونش نمي باشند؟

چرا در نظام اداري كمتر با مديران كارآمدي روبرو هستيم كه خلاقيت را به كارشان اضافه كرده باشند و سيري از تحول و نوآوري را در نظام مديريت و اجراي كارها و بهبود شرايط كاري و توليد محصولات عرضه كرده باشند؟

چرا در نوآوري و اختراع و اكتشاف نتوانسته ايم پرچمدار ملل باشيم.

براستي منشأ اين مشكلات را در كجا بايستي جستجو نمود.

كه البته من به گونه واضح به آن پاسخ خواهم داد.

پاسخ اينها و شايد دهها و صدها سؤال ديگر از اين دست را بايد در حذف امور تربيتي از صحنه آموزش و پرورش جستجو كرد آن هم به اين دليل كه ما در رياضيات به كودكانمان مي آموزيم 4=2+2 در علوم به آنها مي آموزم ماده چيست و چه خصوصياتي دارد و در فيزيك قانون نيوتن و… را مي آموزيم و….

اما در كدامين درس و يا دروس به او مي آموزيم كه او هم مي تواند حرفي براي گفتن داشته باشد؟

در كدامين درس به او مي آموزيم كه او هم داراي توانمنديها و استعدادهاي فراواني می باشد كه اگرچه در رياضي و فيزيك ضعيف می باشد اما مي تواند با ارائه توانمنديهاي خود حرف هاي زيادي براي گفتن داشته باشد.

آري پاسخ تمامي اين سئوالات در اين می باشد كه ما به فعاليتهاي تربيتي فرهنگي و هنري بچه ها بها نداده ايم و به درس هنر هم كه در بطن و اساس فعاليتهاي امور تربيتي مي باشد بي توجه بوده ايم به گونه اي كه درس هنر هم تبديل به يك درس خنثي يا فدايي درسهاي ديگر شده می باشد يعني هرجا كه وقت كم آورده ايم هنر را فداي رياضي و علوم و……. كرده ايم.

اگر ما هنر را فدا كرده ايم يعني پرورش را فدا كرده ايم.

بُعد مهم هنر بعد پرورشي آن می باشد نه بُعد آموزشي آن. در حالي كه امروزه جايگاه واقعي هنر در مقاطع تحصيلي ما جايگاهي نيست كه در خور اهميت آن باشد ما حتي در نظام تربيتي-خانوادگي خود نيز دچار اشكال بزرگي هستيم و آن اين می باشد كه تصوير ما از فرزند خوب و با تربيت فرزندي می باشد كه حرف شنو، مطيع و آرام كه در برابر هر سازي، رقصي متناسب را آغاز نمايد و بر همين مبنا كودكي را كه خلاق و مستقل و صاحب انديشه و نظر باشد فضول و گستاخ و بي ادب مي پنداريم و با تكيه بر چنين طرز فكري می باشد كه در خانه كودكانمان را به جاي تشويق و پرداختن به هنر به خواندن علوم و رياضي و… وادار مي نمائيم.

بيايد به كودكانمان اجازة اظهارنظر، داستان گويي و داستان پردازي و انشانويسي و تصويرگري و حجم سازي و نقاشي و غيره را بدهيم. تصور كنيد اگر افراد بزرگي زیرا ابوعلي سينا توانايي نگارش نداشتند چه مصيبتي عارض مي گردید.

اگر امثال او نمي توانستند تفكر واگرايشان را به صورت مكتوب از خود به جاي نهند چه فاجعة فرهنگي اي رخ مي داد؟

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

اما واقعيت اين می باشد كه بوعلي ها در خانه و مدرسه ها بسيارند و در كنار ما هستند فقط اجازه دهيم كه شكوفا شوند و بخشي از اجازه دادن ما تنها با درك اهميت جایگاه هنر در توسعه فعاليتهاي امور تربيتي ميسّر مي گردد.


و امّا راههاي بهره گيري از هنردر توسعه امور تربيتي

با بهره گيري از هنر فعالان بخش امور تربيتي بايد فضايي فراهم نمايند كه كودكان در آن فضا آزادانه تخيل و انديشه كنند حواسشان تقويت گردد، ظرفيت هاي نهفته هوش و تفكرشان پرورش يابد عواطف و احساساتشان توسعه يابد و استعداد و خلاقيت هايشان شكوفا گردد.

به جرأت مي توان گفت كه همه ي كودكان فعاليت هاي هنري را دوست دارند آن ها در اين گونه فعاليتها و هنگام بجای آوردن كارهاي عملي، طراحي، ساختن، شكست و پيروزي را تجربه مي كنند به اين ترتيب، زمينه هاي براي بروز خلاقيت و احساسات آن ها فراهم مي گردد.

«در هر انساني چه جوان و چه پير ذوقي خلاقانه هست؛ زيرا همه ي ما از تمايل فطري براي بهره گیری از دست هاي خود و مواد لازم به عنوان ابزارهايي براي بيان هنري برخورداريم» (جان لنكستر 1373)

تقويت رويكرد تربيت هنري بعنوان هدف گذاري مهم در فعاليتهاي امور تربيتي

جروم هاپس من، تربيت هنر را ناظر بر حواس مختلف، رشد تجارب حسي و لمسي حساسيت و برخورد عميق با جلوه هاي بصري هنري و نقادي هنرمندانه مي داند. در واقع از نظر وي تربيت هنري شامل آموزش **** رشد تجارب بصري، آفرينش و فهم اشكال نمادين بصري و نيز رشد آگاهانه ي تصورات بصري در نقاشي مجسمه سازي، هنرهاي تزئيني و آموزش در زمينه ي كاربرد و اعمال قضاوت نقادانه ی  تجارب بصري می باشد كه قطعاً در نظر داشتن تربيت هنر علاوه بر ابعاد روحي، عاطفي و رواني، از منظر آموزشي و تربيتي هم مورد توجه می باشد در تبيين آن چیز که «تربيت هنری» ناميده مي گردد، ابعادي مانند رشد خلاقيت دانش آموزان ادراك حسي عميق و دقيق نسبت به پديده هاي هنري، پرورش حواس مختلف و به كارگيري آن ها، كسب آگاهي غني و رشد يابنده از تجارب بصري، ساخت و آفرينش پديده هاي هنري، شناخت و ارزش گذاري نقادانه ي اشكال نمادين بصري، كسب مهارتهاي مربوط به تجلي و ابزار هنرمندانه، شناخت فهم تاريخي- فرهنگي، افزايش حساسيت دانش آموز نسبت به ويژگي ها و ابعاد زيباشناختي پديده هاي مختلف و دقت و در نظر داشتن طبيعت و عناصر موجود در آن مورد تأكيد می باشد كه در نظر داشتن تربيت هنري در توسعه فعاليتهاي امور تربيتي اهداف زير را مي تواند در برگيرد.

1- زيبا شناسي   2- ارتباط با طبيعت         3- آشنايي با تاريخ هنر   4- توليد محصول هنري   5- نقد هنري

شايد امور تربيتي در برگزاري اردوهاي تفريحي و سياحتي و يا در برنامه هاي اوقات فراغت خود هزينه هاي زيادي را متحمل گردد امّا مي تواند با هدف گزاري صحيح روي تقويت تربيت هنري بچه ها به اهداف بسيار مهمي در برنامه هاي تربيتي خود دست يابد.

كه تا كنون اين خلاء در برنامه هاي تربيتي وجود داشته می باشد.

يعني كمتر ما در برنامه هاي امور تربيتي به فراگيران ياد داده ايم كه به جنبه هاي زيباشناختي پديده ها توجه كرده و از آن الهام گرفته و يك اثر هنري را خلق نمايند.

بشر خود زيباترين آفريده ي خداوند می باشد و خداوند عالم را به زيباترين صورت ممكن آفريده و در آن صورتگري كرده می باشد «هوالله الخالق الباري المصور الاسماء الحسني» (حشر/ 24)

و شما را او تصوير كرد و صورت بخشيد و به بيان ديگر، صورت شما را خلق كرد آن هم نه بر هر صورتي بلكه به زيباترين صورتها.

«خلق السموات و الارض بالحق و صوركم فاحسن صورتكم» (تغابن/3)

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

يعني شما را در بهترين و زيباترين صورتي كه برتر از آن ممكن نيست آفريده می باشد.

زيبايي ها، چه آن ها كه در نمايشگاه طبيعت اند و چه آن ها كه محصول فكر و ذوق انساني اند، از ديدگاه اسلام محبوب و مطلوبند و همه، مستند به خدا هستند. آيه هاي متعددي در قرآن مجيد زيبايي ها را به خدا نسبت مي دهند و حتي محروم ساختن مردم از زيبايي ها را نكوهش مي كنند:


بهره گيري از هنر به مقصود معرفي زيبايي هاي معقول و معنوي در فعاليتهاي امور تربيتي

«قل من حرم زينه الله التي اخرج لعباده» (اعراف/32)

كلمة اخراج در اين آيه بيانگر اين نكته می باشد كه خداوند در قرآن مجيد زيبايي هاي محسوس، معقول و معنوي را تذكر مي دهد و آن ها را در برابر ديدگانِ سر و جان بشر، به تصوير مي كشد پس از اولين قدم، آشنا كردن كودكان با زيبايي هاي محسوس موجود در طبيعت باعث شادي و آماده شدن آن ها براي شناخت زيبايي هاي معقول و معنوي مي گردد. در نتيجه كودكان مي توانند يافته هاي خود را به زيباترين شكلي كه برايشان امكان دارد در آثار خود نمود بخشند. بر اين اساس، آشنا كردن بچه ها با زيبايي ها و در نظر داشتن طبيعت به عنوان يكي از آيات و نمونه هاي زيبايي، اهميت دارد و باعث تقويت حس زيباشناسي و زيبادوستي در آن ها مي گردد و آن ها را از زشتي ها دور مي كند.

كه قطعاً يكي از مهمترين اهداف در فعاليتهاي امور تربيتي آشنا كردن فراگيران با خوبي ها و بدي ها و زشتي ها و زيبايي ها مي باشد تا بدين وسيله آنان با يكي از مهمترين فروع دين اسلام كه همانا نهادينه كردن فرهنگ عفاف و پاكي و امر به معروف و نهي از منكر مي باشد تحقق یابد د و چه راهي بهتر از هنر كه به طرقي زيبا بتوان اين اهداف را نهادينه كند .

بهره گيري از هنر به مقصود ارتباط با طبيعت و در نظر داشتن نظم هستي و قدرت خالق يكتا (وحدت در عين كثرت و كثرت در حين وحدت)

طبيعت براي بشر، كمال می باشد، نهايت زيبايي می باشد و منبع الهام می باشد. هوايي كه استنشاق مي كنيم آبي كه مي نوشيم، گلي كه مي بوييم، خورشيدي كه غروب مي كند، پرنده هايي كه در پرواز می باشد و… از نظامي تبعيت مي كنند كه ما هم جزئي از آن هستيم و در آن مشاركت داريم همه ي اين وابستگي ها نشانه ي ارزشمند بودن طبيعتي می باشد كه با تمامي نيش و نوشش هميشه پوياست و نيرويي را در بطن خود دارد. اين نيرو كه بر تمامي پديده ها و روابط بشر با آن ها حكومت دارد. آن نظم عالي می باشد كه بشر به عنوان جزئي از كل نظام هستي وابسته به آن و متأثر از آن می باشد. بشر با دقت در محيط پيرامون خود به نكات و ظرايفي دست يافته و توانسته می باشد به اختراعات و ابداعات تازه اي دست يابد و فراهم کردن زمينه تفكر و تعمق در نشانه هاي خداوند و پي بردن به قدرت خالق بي همتا و يكتا كه اين امر منطبق مي گردد بر تقويت اصول و پايه هاي اساسي دين مبين اسلام يعني توحيد، معاد، عدل و…. بگونه اي كه خداوند نيز در قرآن انسانها را سفارش مي كند به نظاره دقيق آيات و نشانه هاي خداوند و تفكر در آن

«و جعلنا الليل و النهار آيتين فمحونا آيه الليل و جعلنا آيه النهار مبصره» (اسراء /12)

و گردانيديم شب و روز را در دو نشانه و آيت، سپس محو كرديم آيت شب را و گردانيديم آيت روز را روشني بخش و نور دهنده ي چشم

«و في الارض آيات للموقنين» (ذاريات/ 30)

و آن چه در زمين می باشد، نشانه هايي می باشد براي كساني كه يقين آوردند.

«ان في السموات و في الارض لايات للموقنين» (جاثيه/3)

و به راستي در آسمان ها و زمين براي مؤمنان نشانه هايي می باشد

«و في خلقكم و ما يبث من دابه آيات لقوم يوقنون» (جاثيه/4)

در آفرينش شما آدميان و انواع بي شمار حيوان (با خلقت هاي عجيب) كه در روي زمين پراكنده اند هم آيات و براهين قدرت حق براي اهل يقين آشكار می باشد.

در طبيعت ارتباط منظم بين اجزاء، وحدت كل را به وجود مي آورد. حكيم ابوعلي سينا در بيان نظم هستي مي گويد

-«جنبه ي كليت عناصر، ايجاد كثرت مي كند و جنبه ي كيفيت آن ها، همين كثرت را به وحدت باز مي گرداند»


بهره گيري از هنر در توسعه فعاليتهاي امور تربيتي به مقصود آشنايي فراگيران با تاريخ هنر و ميراث فرهنگي در بشر سازي و عبرت آموزي

در حقيقت ميراث فرهنگي، هويت و شناسنامه ي هر قوم و ملت می باشد و نشان مي دهد كه آن قوم و ملت چگونه زيسته و در شكل گيري تمدن بشري چه نقشي داشته می باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

0:00